Дигорский язык
Видео
ЖЗЛ
Искусство
Достопримечательности
Поэзия
Фольклор

Нанай æцæг ном

Нанай æцæг ном

Нанай æцæг ном

ЦАКЪОТИ РУСЛАН

НАНАЙ ÆЦÆГ НОМ

Задӕлески Нана историй ӕмӕ тауӕрӕхъти ци бунат ахӕссуй, ейӕ бӕрӕг ӕй. Фал ӕ «берӕ сувӕллӕнтти» хӕццæ ку ралигъдӕй тӕтӕр-мангойлаг паддзахӕй 1239/40-аг ӕнзти Батыййӕй Хъӕрӕсе-Черкеси тъӕпæн будуртæй, уӕд фӕззиннуй уӕхӕн фарста - Нанайӕн е 'цӕг ном ба ци хундтӕй? Куд ӕй фепбайуй рагон гурдзиаг источник Картлис Цховребӕ (Энциклопедия. Изд. Артануджи. Тбилиси, 2008), уотемӕй «Нанай ном хундтӕй Лимӕчей, иннердигӕй ба, куд загътонцӕ науӕдзӕанзиккон Хӕнӕзи цӕрӕг Цопбойти Бекир, Донифарсаг Бетанти Лохъман, Нанай ном хундтӕй Æнгъӕда.
Ӕвӕццӕгӕн, Ӕнгъӕдати муггаг бастдзийнадӕ даруй «Нанай» номи хӕццӕ. Байгъосӕн Гецати Афӕхъо, е стур куст «Дигори коми муггӕгти равзурд»-и, 2019, 210 ф. ци зӕгуй, уомӕ: «Тубети хестӕртӕ куд дзорунцӕ, уомӕ гӕсгæ сæ муггаг равзурдӕй XIX ӕноси кӕрони Дигоргоми Донифарси гъӕуи, фал Æнгъӕдатӕ уордӕмӕ кӕцӕй, кӕд ӕма кутемӕй бафтудӕнцӕ, уомӕн ба неци бӕрӕггӕнӕнтӕ байзадæй, æма 'й абони неке зонуй». Фал аци муггаг Донифарси гъӕуи куд цардӕй, ци уавӕрти адтӕй, уомӕн ба ес ӕвдесӕнтӕ.
Еу рауӕн архиви Ӕнгъӕдатӕ нимад цӕунцӕ Донифарси зундгонддӕр муггӕгти хӕццӕ (ЦИНӔИ-и архив, фольк., 1230 х., 92 тъ., 82 ф.).
1860-анзи финстмӕ гӕсгӕ, Донифарси гъӕздугутӕй еу лæг гъаст кодта ӕ раздӕри косгутӕй (хъумайӕгтӕй) кӕбӕлдӕрти, хъалон ин ке нӕбал фистонцӕ, уой туххӕй, ӕма нӕфедгути (хигъди райдайӕни адтӕй Енгъӕдати Тубе (ЦГА/ЦИАССР. Ф. 291, 2 ӕрф., 129–30 тъ.).
Æнгъӕдатӕ устур муггаг на 'дтӕнцӕ, фал гъӕздуг нӕ уогӕй, адтӕнцӕ зундгонд Донифарси зилди. Адтӕй сӕмӕ нимади лӕгтӕ, сӕ дзурд цудӕй адӕни 'хсӕн, сӕхе фӕллойнӕ ӕма хъиамӕти фӕрци сӕ бийнонтӕ дардтонцӕ.
Еу уæхӕни устур руни фӕсте ӕгас муггагӕй ма, дан, раервазтӕй еунӕг силгоймаг, е ба адтӕй ӕнӕуодбарӕ Æнгъӕдати Хамбиййи бийнойнаг, Собити кизгӕ. Собион еунæгæй ку байзадӕй еци уавӕри, уӕд рандӕ 'й ӕ цӕгатмӕ. Уоми ин райгурдӕй фурт, 'ма йбӕл исӕвардтонцӕ ном Тубе. Биццеу минкъий ку багъонбӕл ӕй, уӕд ӕ мади хӕццӕ ӕрбаздахтӕй Донифарсмӕ ӕ фиди хӕдзарӕмӕ. Фал уӕдмӕ Æнгъӕдати зӕнхи гӕппӕлтӕ, сӕ фонс, сӕ циййес бафтудӕнцӕ гъӕуи цӕргутӕмӕ.

Возврат к списку