Дигорский язык
Видео
ЖЗЛ
Искусство
Достопримечательности
Поэзия
Фольклор

ДУУӔ КЪУРМАЙ

ДУУӔ КЪУРМАЙ

ДУУӔ КЪУРМАЙ

ДУУӔ КЪУРМАЙ

Еу къурмамӕ адтӕй дӕс сӕгъи ӕма сӕ дзӕгъӕл рауагъта хезунмӕ. Ку ӕризӕр ӕй, уӕдта сӕмӕ рандӕй агорунмӕ. Е уони берӕ фӕййагурдта, фал сӕ нӕ ирдта. Уӕдта еу хумгӕнӕг лӕгмӕ бахъӕрттӕй ӕма имӕ дзоруй:
- Байрайай, хуарз лӕг! - фал Хуцау уой дӕр къурма разиннун кодта ӕма имӕ дзоруй:
- Аци галтӕ дӕр, лӕхъуӕн дӕр мӕхе ӕнцӕ.
Е бабӕй имӕ дзоруй:
- Абӕлти сӕгътӕ рацӕугӕ некӕми фӕууидтай?
Е ба дзоруй:
- Аци кӕндтитӕ сугурӕй дӕр, уӕдта ма уӕртӕ ӕнӕкӕндтитӕ дӕр ма уӕртӕ уой уалӕнгӕ мӕн ӕнцӕ, - зӕгъгӕ, ин ӕ къохӕй рамудта. Е уотӕ бангъалдта, ма кӕд ин ӕ сӕгъти уоми фӕууидта, ӕма ин е кумӕти байамудта, уордӕмӕ уайун байдӕдта. Хуцау сӕгътӕ уоми разиннун кодта, ӕма сӕ иссирдта, еу сӕгъӕ ба си къулух разиндтӕй, уотемӕй. Къурма цӕмӕн нӕ бацийнӕ кодтайдӕ ӕ сӕгъти ирдбӕл ӕма разагъта: «Ӕндзерӕггагӕн мин еци лӕгӕн аци къулух сӕгъӕн ӕнӕ раттун нӕййес». – Ӕма сӕгътӕ, хуймон к ‘адтӕй, еци лӕгмӕ тӕрунти фӕцӕй. Ку имӕ ӕрбахъӕрттӕй, уӕдта имӕ дзоруй:
- Хуцау дин райарфӕ кӕнӕд, мӕнӕн мӕ сӕгътӕ ка байамудта; нур ба дин ӕндзерӕггагӕн мӕнӕ аци къулух сӕгъӕ дӕттун, - зӕгъгæ, æ къохӕй байамудта къулух сӕгъӕмӕ. Е дӕр имӕ дзоруй:
- Хуцаукуд, ӕй ӕз нӕ басастон, уӕдта дин ӕй уингӕ дӕр нӕ фӕккодтон ӕма дин къапек дӕр нӕ бафеддзӕнӕн.
- Хуцаукуд дин ӕй ӕнӕ райсун нӕййес ӕндзерӕггагӕн, уомӕй бабӕй кӕмӕй боз дӕ уæд? - зæгъгæ, бабӕй имӕ дзоруй, сӕгъӕ ке адтӕй, еци къурма лӕг. Уотемӕй ӕй е дӕтгӕ кодта, иннӕ ба ӕй, кӕд мин ӕй федун кӕнуй, зæгъгæ, конгӕ нӕ кодта, ӕма сӕ кӕрӕдзей нӕмун байдӕдтонцӕ. Уӕдта бабӕй имӕ, сӕгъӕ ке адтӕй, е дзоруй:
- Мадта нур а Хуцауи дессаг нӕй? Нур дин ӕз сӕгъӕ ку дӕттун, мӕ сӕгътӕ мин ке байамудтай уой туххӕй, уӕд ӕй цӕмӕннӕ есис?
Иннӕ дӕр хъогъанцӕ фелваста ӕма сӕгъи сунтӕн еу цӕф фӕккодта:
- Ӕз дин къапек дӕр нӕ бафеддзӕнӕн, уой туххӕн ӕма ин ӕ къах ӕз нӕ басастон. Нур ба дӕхуӕдӕг дӕр мӕ разӕй рандӕ уо, кенӕ ба дӕуӕн дӕр мӕнӕ хъогъанцæй дӕ сунтӕ нимморӕ кӕндзӕнӕн, ӕма уотемӕй рандӕ уодзӕнӕ уӕдта, - ӕма бабӕй кӕрӕдзебӕл ралӕудтӕнцӕ ӕма, хуарз ку фӕннадтонцӕ сӕ кӕрӕдзей, уӕдта, сӕгъӕ ке адтӕй, е рацудӕй ӕма имӕ дзоруй:
- Кӕд мӕ нӕнгӕ фӕккодтай, уӕддӕр дин ӕй уадзгӕ кӕнун ӕндзерӕггагӕн. Хуцаукуд, берӕгътӕ дин ӕй ку бахуӕронцӕ, уӕддӕр дин неци бафеддзӕнӕн, зӕгъгӕ ма имӕ радзурдта е дӕр.

Нийфинста Гарданти Константин Соломони фурт, Киристонгъӕу. Ӕ радзорӕг бӕрӕг нӕй.
«Дигорские сказания, по записям дигорцев И.Т. Собиева, К.С. Гарданова и С.А. Туккаева с переводом и примечаниями Всев. Миллера. Труды по востоковедению, издаваемые лазаревским институтом Восточных языков, выпуск XI, Москва, 1902», 39-40 ф.

Возврат к списку